Fazla Mesai Ücreti Nasıl Hesaplanır? 2026 Oranları ve Örnek Hesap
Haftalık 45 saati aşan çalışmalar fazla mesai (kanundaki adıyla fazla çalışma) sayılır ve normal ücretten daha yüksek ödenir. Kurallar 4857 sayılı İş Kanunu'nun 41. maddesinde düzenlenmiştir.
Fazla mesai ücreti yüzde kaç zamlı ödenir?
| Çalışma türü | Ödeme |
|---|---|
| --- | --- |
| Haftalık 45 saati aşan çalışma (fazla çalışma) | Saatlik ücretin %50 fazlası (1,5 katı) |
| Sözleşmede 45 saatten az belirlenmişse, sözleşme süresiyle 45 saat arası (fazla sürelerle çalışma) | Saatlik ücretin %25 fazlası (1,25 katı) |
| Ulusal bayram ve genel tatilde çalışma | O gün için ayrıca bir günlük ücret |
| Hafta tatilinde çalışma | Uygulamada o gün için ayrıca 1,5 günlük ücret |
Saatlik ücret nasıl bulunur?
Aylık brüt ücret 225'e bölünür (haftalık 45 saat × 5 hafta). Fazla mesai saat ücreti, bu tutarın 1,5 katıdır.
Örnek (2026 asgari ücret):
- Brüt asgari ücret: 33.030,00 TL
- Saatlik brüt ücret: 33.030 ÷ 225 = 146,80 TL
- Fazla mesai saat ücreti: 146,80 × 1,5 = 220,20 TL (brüt)
- Ayda 10 saat fazla mesai: 220,20 × 10 = 2.202,00 TL (brüt)
Fazla mesai ücretinden SGK primi, işsizlik sigortası primi, gelir vergisi ve damga vergisi kesilir. Bu yüzden ele geçen tutar brütten daha düşüktür. Kesintileri görmek için Brütten Nete Maaş hesaplamasını kullanabilirsiniz.
Yılda en fazla kaç saat fazla mesai yapılabilir?
Fazla mesai yılda 270 saati geçemez. Ayrıca bir işçi günde en fazla 11 saat çalıştırılabilir.
Fazla mesai için işçinin onayı gerekir mi?
Evet. Fazla mesai yaptırılabilmesi için işçinin onayı alınmalıdır. Onay vermeyen işçi, bu nedenle disiplin cezası almaz.
Şu kişilere fazla mesai yaptırılamaz:
- 18 yaşını doldurmamış işçiler
- Gebe, yeni doğum yapmış ve çocuk emziren işçiler
- Sağlık nedeniyle fazla çalışamayacağı raporla belgelenen işçiler
Ücret yerine izin alınabilir mi?
Evet. İşçi isterse fazla mesai ücreti yerine serbest zaman kullanabilir. Fazla mesai yaptığı her 1 saat için 1 saat 30 dakika, fazla sürelerle çalıştığı her 1 saat için 1 saat 15 dakika izin hakkı doğar. Bu izin 6 ay içinde, çalışma süreleri içinde ve ücret kesilmeden kullandırılır.
Fazla mesai ücreti ödenmezse ne yapılabilir?
1. Bordronuzu kontrol edin; fazla mesai ayrı bir kalem olarak görünmelidir.
2. İşverenden yazılı olarak talep edin.
3. Ödenmezse ALO 170'e veya Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'na başvurabilir, arabuluculuk sonrası dava açabilirsiniz.
Fazla mesai alacaklarında zamanaşımı 5 yıldır. Fazla çalışmanın ispatında puantaj kayıtları, giriş-çıkış kayıtları, mesajlar ve tanık beyanları kullanılabilir.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; kişisel durumunuz için ilgili kuruma veya bir uzmana danışın. Hatalı ya da eski bir bilgi görürseniz bize bildirin.